AHILIK ANLAYISININ ONE CIKISI

Anadolu halkının içine dustugu bu sıkıntılardan kurtarmak uzere 0 zamanki buyuk Turk dusunurleri, halkı örgutlendirme çabalarına girdiler. Ahiligi benimseyen bu gruptakiler Devlete karsı gelmiyor; aksine her iki grubu uzlastırarak ulkede huzurun ve barısın saglanması için çalısıyorlardı. Bu gruptakiler Islam dininin koydugu kaideleri kabul ediyor fakat Islam'a aykırı gelmeyen eski Turk geleneklerine de baglı kalıyorlardı. Bu tutum Ahi Birlikleri'nin faaliyetlerine temel teskil ediyordu. Hosgöruyu her sahada hakim kılan bu davranıs biçimi, ulkede degisime ve yeni anlayısa geçis surecini baslatiyordu. Kavga, yerini barısa ve egitime bırakıyordu. Böylece Ahlak ve sanat egitimine önem veren Ahi Birlikler kuruluyordu.

Anadolu'nun her köy kasaba ve sehrine zaviye denilen Ahi Konuk Evleri tesis ediliyor, bu konuk evlerinde Anadolu'ya gelen henuz evi, barkı olmayan göçmenler ve gelip geçen yolcular agırlanıyordu. Bununla birlikte bu konuklara zaviye civarinda evler insa edilmis ve aynı meslek grubundakiler bir bölgede toplanmak uzere isyerleri açmıskardır. Böylece yeni kurulan sehirlerde isyerleri ve sanayi siteleri tesis edilmistir.

Ahi Uretim Birlikleri'nin kurdukları zaviyeler aynı zamanda gençlerin ahlak ve terbiye egitimi gördugu okul, misafirlerin konaklama yerleri ve muzikli, sazlı sözlu toplantıların yapıldıgı yerler olarak topluma hizmet etmistir. Carsıda, pazarda aynı sanat dalında faaliyet gösteren sanat birlikleri kendi meslek kurallarını tespit ederek tum esnaf, sanatkar ve ticaret erbabına kabul ettirmislerdir. Bu kurallar, yalnız Ahi Sanat Birlikleri'ni degil toplumun her kesiminde yasayan insanı kucaklamıstır. Ahi Birlikleri'nin ve halkın kabul ettigi bu kurallar, binlerce yıldır suregelen Eski Turk Kulturu, Islam'ın ahlak kaideleri, Ibn-i Sina ve Farabi'nin akılcı felsefeleri, Hoca Ahmet Yesevi, Ahi Evran, Mevlana, Haci Bektas-i Veli ve Yunus'un tasavvuf dusunceleri ve Anadolu'da yasayan her kesimin dusunceleri'ni bir potada eriterek yepyeni bir kardeslik, misafirperverlik, yigitlik, cömertlik, digergamlık anlayısının esas alınmasından ortaya çıkmıstır. Bu kaideler aklın, ahlakın, çalısma ve bilimin suzgecinden geçirilerek Ahilik Kurallarına dönusmustur.
 

Copyright © KIRSEHiR.gen.tr Tüm hakları saklıdır.

Yayınlanma:: 2002-10-09 (1003 Okuma)